Demokrasi, sorunlarını kendi çözebilmelidir

Ülkemiz insanları demokrasiyi sevmektedirler. Ülkemiz insanları, demokrasinin insanın bugüne kadar bulabildiği en iyi yönetim sistemi olduğuna inanmaktadırlar. Bu inanç sadece ülkemiz insanlarında değil, dünya ülkeleri içinde demokrasi ile yönetilen ülkelerin insanlarında da vardır, ama zaman zaman hem ülkemiz insanları hem de diğer bazı ülkelerin insanlarında, demokrasinin insanları mutlu etmediği, karamsar düşüncelere sevk ettiği dönemler yaşanmaktadır. Neden?

Bizler; Tanrı’nın bize yaşamamız için verdiği bu dünyada, tüm güzellikleri yaşamak varken neden insan düşüncesinden çıkan yönetim sistemleri, modelleri ile bu yaşamı ve bize hiçbir karşılık istenilmeden verilen, içinde yaşadığımız dünyayı çirkinleştirelim? Evet, neden? İnsanlar bu sorunun cevabını önce herhalde kendi düşüncelerinde aramaktadırlar.

İnsan düşüncesi ile oluşan demokrasi yönetim sistemi, yine akıllı ve cesur insanların düşünceleri ile uzlaşma, paylaşımcılık, hoşgörü kültürü içinde yaşamalıdır. Bu bize geçmişten kalan bir miras, bir emanettir.  Bu mirası, bu emaneti en iyi bir şekilde gelecek kuşaklara aktarmamız, demokrasi içinde nasıl yaşadığımızın gelecek kuşaklar tarafından bilinmesi ile olacaktır.

Demokrasinin geçirdiği tecrübeler ve geçmişten bizlere aktarılan demokrasi yaşam biçimleri, günümüzdeki bazı toplumlarca bilinen gerçeklerdir. Bazı toplumlar diyoruz, çünkü günümüzde demokrasi yönetim biçimi tüm ülkelerce benimsenmiş ve uygulanan bir yönetim biçimi, şekli değildir. Demek ki günümüzde hem geçmişten gelen bir demokrasi yönetim tecrübesi var hem de bu tecrübeyi kullanmayan diğer toplumların yönetim tecrübeleri vardır. Bu durumda demokrasi yönetimi ile yönetilen toplumların demokrasi konusunda daha çok duyarlı, daha çok titiz olmaları gerekmez mi? Sadece demokrasi yönetim şeklini uygulayan ülke insanlarına ve öncelikle kendi ülkemizin insanlarına iyi bir örnek olmak değil, bu yönetim biçimini kullanmayan ülkelerin insanlarına da iyi bir örnek olma mecburiyetimiz vardır.

Bir şeyin en iyi veya iyi olduğunu söylemek başka, o şeyin iyi olduğunun insana gösterilmesi başkadır. İyilik ve doğruluk, güzellik ve estetik düşüncelerde olduğu gibi o düşüncenin uygulamasında, görüntüsünde de olmalıdır. Demokrasi en iyi yönetim biçimi demekle, iyi olmaz. Demokrasinin yaşam içindeki uygulamasının en iyi, en güzel, en doğru, en estetik hareketlerini insanlar görmeli ve izlemelidirler. Demokrasinin en iyiliği insanın yaşamında olmalıdır.

Demokrasinin geçmişten günümüze kadar uzanan süreçte kazandığı tecrübeler ile çağdaşlaşması, kendi kendini yenileyebilmesi, dinamikliğinin artması, kendi kendini iyileştirebilmesi ve rakibi olan yönetim biçimlerine güzellikler sunması beklenmesi gereken sonuçlar olmalıdır. Demokrasinin ayıpları olmamalıdır. Demokrasi sorunlarını, kendi içinde ve başka rejimlerin, başka demokrasi dışı yönetim düşüncelerine ihtiyacı olmadan kendisi çözebilmelidir. Demokrasilerde çarelere cevap her zaman bulunmalı, koruyucu önlemler her zaman olmalıdır.

Demokrasilerde;
* Liderler kavgasına son verilmelidir.
* Kişisel erke dayalı oyunlar olmamalıdır.
* Demokratik krallık, demokratik padişahlık gibi kavramlar ve söylemler demokrasi yaşamında olmamalı, böyle olgulara fırsat yaratılmamalıdır.
* Değerler politik kullanım malzemesi olmaktan kurtulmalıdır.
* Özgür irade ön plana çıkmalıdır.
* Kişi, zümre hegemonyası olmamalıdır.
* Liderler sultası diye bir kavram olmamalıdır.
* Seçimler sorun değil çözüm getirmelidir. Her seçim, Cumhurbaşkanlığı seçimi dâhil sorun olmaktan çıkmalı ve insanları çaresizliğe, tedirginliğe sürüklememelidir.
* Yönetimden faydalanma seçilenlere has bir özellik olmaktan çıkarılmalıdır.
* Seçimler her kademede yapılabilmelidir. Ülke insanlarının doğruyu, iyiyi, dürüstü, ehil olanı seçemez gibi düşünce seçilenlerde olmamalı ve bu düşünce artık çağın gerisinde kalmalıdır.
* Demokrasilerde keyfilik olmamalıdır.
* Demokrasilerde siyaset ve politika bir paylaşım kavgası arenası yaratmamalıdır.

Bu saydıklarımız demokrasi yönetimi ile ilgili olanlardır.

Bahtiyar Çetinbaş – İnşaat Mühendisi ve Kentsel Dönüşüm Uzmanı

 

 

 

 

Bahtiyar Çetinbaş, Mustafa Tungay Şimşekkan; Kesik Piramit Demokrasisi, Sokak Kitapları Yayınları, s.222-224)